Lastik Basıncı Nasıl Ölçülür ve Ayarlanır

Lastik basıncı, aracın en çok ihmal edilen ama en kolay kontrol edilen bakım kalemidir. Beş dakikanızı alır. Karşılığında daha kısa fren mesafesi, daha az yakıt tüketimi ve daha uzun lastik ömrü verir.

Yeni başlayanlar genelde iki hata yapar. Birincisi lastiğe gözle bakıp "yeterli görünüyor" demek. İkincisi lastiğin yan yüzündeki yazıyı basınç değeri sanmak. İkisi de yanlış. Doğru yöntem basit: doğru değeri bul, soğuk lastikte ölç, gerekiyorsa ayarla.

Aşağıda hem ölçüm işlemini hem de sık karşılaşılan durumları adım adım bulacaksınız. Lastiğin diş derinliği, yaşı ve aşınma deseni gibi konular ayrı bir başlık; onlar için lastik bakımı ve emniyeti konusuna göz atmanız iyi olur.

Doğru Basınç Değerini Bulmak ve Ölçüm Yapmak

Ölçüme başlamadan önce hedefi bilmeniz gerekir. Aksi halde manometredeki sayı bir şey ifade etmez.

Üretici değeri nerede yazar?

• Sürücü kapısının iç kenarında bir etiket olur. En yaygın yer burasıdır.
• Bazı araçlarda yakıt kapağının içinde ya da torpido gözünün kenarında bulunur.
• Kullanım kılavuzunda mutlaka yer alır.
• Etiket genelde iki değer verir: normal yük ve tam yük. Beş kişi ve bagaj varsa ikinci sütunu kullanın.
• Ön ve arka değerler farklı olabilir. Çoğu araçta arka lastikler biraz daha yüksek istenir.

Önemli: Lastiğin yan duvarında yazan basınç, o lastiğin dayanabileceği azami değerdir. Aracınız için önerilen değer değildir. Bu ikisini karıştırmayın.

Soğuk lastik kuralı

Basınç sıcaklıkla değişir. Sürüş sırasında lastik ısınır, içindeki hava genleşir, manometre daha yüksek gösterir.

• Ölçümü aracı çalıştırmadan önce yapın.
• Ya da en fazla 2-3 km sonra ölçün.
• Uzun yol sonrası ölçtüyseniz en az üç saat bekleyin.
• Sıcak lastikten hava boşaltmayın. Soğuduğunda basınç düşük kalır.
• Hava sıcaklığı belirgin düşerse basınç da düşer. Sonbahar ve kış girişinde kontrolü sıklaştırın.

Manometre ile ölçüm adımları

1. Aracı düz zemine park edin, el frenini çekin.
2. Sibop kapağını sökün, kaybetmeyeceğiniz bir yere koyun.
3. Manometrenin ağzını sibopa dik ve sıkı bastırın. Kısa bir "pss" sesi normaldir; ses devam ediyorsa temas eğridir.
4. Değeri okuyun. Analog manometrede iğneyi, dijitalde ekranı bekleyin.
5. Emin olmak için ikinci kez ölçün. İki okuma birbirine yakın olmalı.
6. Dört lastiği tek tek yazın. Aynı sırayla ilerlemek karışıklığı önler.
7. Yedek lastiği de kontrol edin. En çok atlanan lastik odur.

Manometre türleri arasında kalem tipi en ucuzdur ama okuması zordur. Kadranlı ve dijital modeller daha güvenilirdir. İstasyondaki hortum başındaki göstergelere tam güvenmeyin; kendi manometrenizi bagajda tutmak en sağlıklısıdır.

Basıncı Ayarlamak ve Kontrolü Rutine Bağlamak

Ölçüm bir sonuç verir, iş orada bitmez. Fark varsa düzeltmek gerekir.

Hava eklemek ve fazlayı boşaltmak

• Değer düşükse: kompresörü sibopa takın, hedefe kadar hava basın, sonra manometreyle tekrar ölçün.
• Kademeli gidin. Bir seferde çok basıp sonra boşaltmak zaman kaybıdır.
• Değer yüksekse: sibobun ortasındaki iğneye kısa dokunuşlarla bastırın. Her dokunuştan sonra ölçün.
• Bitince sibop kapaklarını takın. Kapak nem ve tozu içeride tutar, sibop lastiğini korur.
• Dört lastiğin de hedef değerinde olduğunu son bir turla doğrulayın.

Sık sorulan durumlar

Ne sıklıkla kontrol edilmeli?

• Ayda bir kez düzenli ölçüm iyi bir alışkanlıktır.
• Uzun yola çıkmadan önce mutlaka bakın.
• Araca fazla yük veya yolcu bindirdiğinizde tam yük değerlerine geçin.
• Mevsim geçişlerinde, özellikle havalar soğurken tekrar ölçün.
• Kaldırıma sert çarptıysanız o lastiği ayrıca kontrol edin.

Basınç uyarı lambası yanan araçlarda bile elle ölçüm gerekir. Çoğu sistem belirgin düşüşte uyarır. Küçük ama önemli kayıpları fark etmez. Ayrıca hava eklendikten sonra bazı araçlarda sistemin sıfırlanması gerekir; kılavuzda yazar.

Kapanış

Lastik basıncı kontrol işlemi bir manometre, iki dakika ve doğru bir değer isteyen basit bir alışkanlıktır. Kapı etiketindeki sayıyı öğrenin, lastikleri soğukken ölçün, farkı kapatın, sibop kapaklarını takın.